close
تبلیغات در اینترنت
خرید دامنه
سنجش از دور

علوم زمین و توسعه

GIS یک علم است نه یک نرم افزار

سنجش از دور

سنجش از دور

 

سنجش از دور

 

 

 

 

 

ﺳﺎﺧﺘﺎﺭ ﺗﺼﺎﻭﻳﺮ ﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩﺍﻱ

 
تصاویر ﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩﺍﻱ ﺣﺎﺻﻞ ﺍﻧﺪﺍﺯﻩﮔﻴﺮﻱ ﻣﻴﺰﺍﻥ ﺍﻧﺮﮊﻱ ﺍﻟﻜﺘﺮﻭﻣﻐﻨﺎﻃﻴس ﺑﺎﺯﮔﺸﺘﻲ ﺍﺯ ﺍﺷﻴﺎﻱ ﺭﻭﻱ ﺯﻣﻴﻦﺍﺳﺖ. ﻣﻨﺒﻊ ﺍﻳﻦ ﺍﻧﺮﮊﻱ ﺩﺭ ﺳﻨﺠﻨﺪﻩﻫﺎﻱ ﻏﻴﺮﻓﻌﺎﻝ ﺧﻮﺭﺷﻴﺪ ﻭ ﺩﺭ ﺳﻨﺠﻨﺪﻩﻫﺎﻱ ﻓﻌﺎﻝ ﺧﻮﺩ ﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩ ﺍﺳﺖ. ﺍﻧﺮﮊﻱﺑﺎﺯﮔﺸﺘﻲ ﺍﺯ ﻧﻘﺎﻁ ﺯﻣﻴﻨﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﺍﺑﺰﺍﺭﻫﺎﻱ ﺗﻌﺒﻴﻪ ﺷﺪﻩ ﺩﺭ ﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺳﻨﺠﻨﺪﻩﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ ﺍﺯ ﺯﻣﻴﻦ ﺩﺭﻳﺎﻓﺖﻣﻲﺷﻮﺩ ﻭ ﻫﺮ ﺍﻧﺪﺍﺯﻩﮔﻴﺮﻱ ﺑﺼﻮﺭﺕ ﻳﻚ ﻭﺍﺣﺪ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺁﻥ ﭘﻴﻜﺴﻞ ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ، ﺛﺒﺖ ﻭ ﺳﭙﺲ ﺗﻮﺳﻂ ﺗﺠﻬﻴﺰﺍﺕﻣﺨﺎﺑﺮﺍﺗﻲ ﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩ ﺑﻪ ﺍﻳﺴﺘﮕﺎﻫﻬﺎﺋﻲ ﻛﻪ ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮﺭ ﺩﺭ ﻧﻘﺎﻁ ﻣﺸﺨﺼﻲ ﺑﻨﺎ ﺷﺪﻩﺍﻧﺪ ﺍﺭﺳﺎﻝ ﻣﻲﺷﻮﺩ. ﺍﺯ ﻛﻨﺎﺭ ﻫﻢﻗﺮﺍﺭﮔﺮﻓﺘﻦ ﭘﻴﻜﺴﻠﻬﺎ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩﺍﻱ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺸﺎﻫﺪﻩ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻧﺴﺎﻥ ﺑﻮﺟﻮﺩ ﻣﻲﺁﻳﺪ ﻣﺤﺪﻭﺩﻩ ﻃﻴﻒ ﺍﻟﻜﺘﺮﻭﻣﻐﻨﺎﻃﻴﺲ ﻛﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺩﺭ ﺳﻨﺠﺶﺍﺯﺩﻭﺭ ﺑﻜﺎﺭ ﻣﻲﺭﻭﺩ ﺷﺎﻣﻞ ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻣﺮﺋﻲ، ﻣﺎﺩﻭﻥ ﻗﺮﻣﺰ

 

 

ﻣﺎﻳﻜﺮﻭﻭﻳﻮ ﺍﺳﺖ ﻳﻌﻨﻲ ﺍﺯ ﻃﻮﻝ ﻣﻮﺝ 400 ﻧﺎﻧﻮﻣﺘﺮ ﺗﺎ ﺣﺪﻭﺩ ۱ ﻣﺘﺮ
 

ﺍﻳﻦ ﻣﺤﺪﻭﺩﻩ ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﺑﺎﻧﺪ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻭ ﻫﺮ ﺳﻨﺠﻨﺪﻩ ﻃﻮﺭﻱ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﻛﻪ ﺑﺘﻮﺍﻧﺪ ﺍﻧﺮﮊیﺍﻟﻜﺘﺮﻭﻣﻐﻨﺎﻃﻴﺲ ﺭﺍ ﺩﺭﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﺑﺎﻧﺪ ﺛﺒﺖ ﻛﻨﺪ. ﺍﻳﻦ ﻭﻳﮋﮔﻲ ﺑﺎﻋﺚ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﻛﻪ ﺗﺼﺎﻭﻳﺮ ﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩﺍﻱ ﺑﺼﻮﺭﺕ ﭼﻨﺪﻻﻳﻪ ﺫﺧﻴﺮﻩ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﻫﺮﻻﻳﻪ ﻣﺘﻨﺎﻇﺮ ﺑﺎ ﻳﻚ ﺑﺎﻧﺪ ﺍﺳﺖ. ﺑﺮﺍﻱ ﻣﺜﺎﻝ ﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩ 7 Landsatﺍﻃﻼﻋﺎﺕ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﺑﻪ ۹ ﺑﺎﻧﺪ ﺭﺍ ﺑﺮﺍﻱ ﻫﺮ ﭘﻴﻜﺴﻞﺫﺧﻴﺮﻩ ﻣﻲﻛﻨﺪ. ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﺮ ﺧﻼﻑ ﻋﻜﺴﻬﺎﻱ ﻫﻮﺍﺋﻲ ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ﻛﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺼﻮﺭﺕ ﺳﻴﺎﻩ ﻭ ﺳﻔﻴﺪ ﻣﻮﺟﻮﺩﻧﺪ، ﺩﺭﺗﺼﺎﻭﻳﺮ ﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩﺍﻱ ﺑﺎ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎﺕ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺎﻧﺪﻫﺎ، ﺗﺼﺎﻭﻳﺮ ﺭﻧﮕﻲ ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲﺁﻳﻨﺪ ﻛﻪ ﻋﻼﻭﻩ ﺑﺮ ﻭﺿﻮﺡ ﺑﺼﺮﻱ، ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﺑﻌﺪﺍ" ﺗﻮﺿﻴﺢ ﺩﺍﺩﻩﺧﻮﺍﻫﺪﺷﺪ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪﻱ ﺗﺼﺎﻭﻳﺮ ﻭ ﺣﺘﻲ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺩﻗﻴﻖ ﻣﻮﺍﺩ ﺭﺍ ﻓﺮﺍﻫﻢ ﻣﻲﺁﻭﺭﻧﺪ.

 

 تصوير شكل گرفته در سنجنده سه پارامتر دارد و خصوصيات تصوير را به ما نشان ميدهد. اين پارامترها عبارتند از:

 

1.      توان تفكيك مكانيSpatially

 

2.      توان تفكيك راديومتريك Radiometric

 

3.      توان تفكيك طيفي Spectral

 

كه هريك به شكل زير تعريف مي شوند:

 

1- توان تفكيك مكاني: ﻗﺪﺭﺕ ﺗﻔﻜﻴﻚ ﻣﻜﺎﻧﻲ ﺳﻨﺠﻨﺪﻩ ﻣﺸﺨﺺﻛﻨﻨﺪﻩ ﺣﺪﺍﻗﻞ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﺩﻭ ﺟﺴﻢﺭﻭﻱ ﺯﻣﻴﻦ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮ ﺭﻭﻱ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩﺍﻱ ﺑﺼﻮﺭﺕ ﻣﺠﺰﺍ ﺍﺯ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺩﺍﺩﻩﻣﻲﺷﻮﻧﺪ. ﮔﺎﻫﻲ ﻧﻴﺰ ﺁﻧﺮﺍﺑﺼﻮﺭﺕ ﻛﻮﭼﻜﺘﺮﻳﻦ ﻋﺎﺭﺿﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺭﻭﻱ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ. يعني سنجنده تا چه حد توانايي جداسازي عوارض زميني از هم را دارد. به عبارت ديگر تا چه ابعادي قابليت آشكارسازي عوارض را داردﺍﻳﻦ ﻛﻤﻴﺖ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺍﻧﺪﺍﺯﻩ ﺯﻣﻴﻨﻲ ﻫﺮﭘﻴﻜﺴﻞ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺍﺳﺖ. ﺑﺮﺍﻱ ﻣﺜﺎﻝ ﻫﺮ ﭘﻴﻜﺴﻞ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﻣﺤﺼﻮﻝ ﺳﻨﺠﻨﺪﻩ HRVﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩ SPOTﺩﺭ ﺣﺎﻟﺖ  ‫‪ Panchromaticﻣﻌﺎﺩﻝ ﻣﺴﺎﺣﺘﻲ ﺑﺮﺍﺑﺮ 10*10 ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ ﺭﻭﻱ ﺯﻣﻴﻦ ﺍﺳﺖ. به عنوان مثال قدرت تفكيك مكاني در مورد چند ماهواره در زير آورده شده است.

 

2-توان تفكيك راديومتريك:ﻗﺪﺭﺕ ﺗﻔﻜﻴﻚ ﺭﺍﺩﻳﻮﻣﺘﺮﻳﻚ ﻣﻌﺮﻑ ﺗﻮﺍﻧﺎﺋﻲ ﺳﻨﺠﻨﺪﻩ ﺩﺭ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻭ ﺛﺒﺖﺷﺪﺕ ﺍﻧﺮﮊﻱ ﺩﺭﻳﺎﻓﺘﻲ ﺍﺳﺖ. ﺍﻳﻦ ﺗﻮﺍﻧﺎﺋﻲ ﻣﻌﻤﻮﻻ" ﺑﺎ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﻣﻴﺰﺍﻥ ﺣﺎﻓﻈﻪ ﺍﺧﺘﺼﺎﺹ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﻪ ﻫﺮ ﭘﻴﻜﺴﻞﺗﺼﻮﻳﺮ ﻧﺸﺎﻥ ﺩﺍﺩﻩ ﻣﻲﺷﻮﺩو درنهايت تعداد سطوح خاكستري كه توسط سنجنده قابل تشكيل شدن است را با واحد بيت نشان ميدهد.( به كوچكترين واحد حافظه غير قابل آدرس دهي كه مي تواند صفر يا يك را در خود ذخيره كند بيت گفته ميشود )

 

ﺑﺮﺍﻱﻣﺜﺎﻝﺍﮔﺮﺩﺭﻳﻚﺳﻨﺠﻨﺪﻩ،ﺑﺮﺍﻱﺛﺒﺖﺩﺭﺟﺎﺕﻣﺨﺘﻠﻒﺍﻧﺮﮊﻱﺗﻨﻬﺎ۱ﺑﻴﺖﺩﺭﻧﻈﺮﮔﺮﻓﺘﻪﺷﺪﻩﺑﺎﺷﺪ،ﺍﻳﻦﺳﻨﺠﻨﺪﻩﺗﻮﺍﻧﺎﺋﻲﺛﺒﺖﺗﻨﻬﺎ۲ ﺩﺭﺟﻪﺧﺎﻛﺴﺘﺮﻱﺭﺍﺩﺍﺭﺩ.ﺍﻳﻦﺗﻌﺪﺍﺩﺑﺮﺍﻱﺳﻨﺠﻨﺪﻩﺍﻱﺑﺎ ۸ﺑﻴﺖﺑﻪ۶۵۲ ﻭﺑﺮﺍﻱﺳﻨﺠﻨﺪﻩﺍﻱﺑﺎnﺑﻴﺖﺑﻪ2ﺩﺭﺟﻪﺧﺎﻛﺴﺘﺮﻱﻣﻲﺭﺳﺪ   ﻭﺍﺿﺢﺍﺳﺖﻛﻪﻫﺮﭼﻪﺗﻌﺪﺍﺩﺑﻴﺖﻫﺎﻱﺍﺧﺘﺼﺎﺹﺩﺍﺩﻩﺷﺪﻩﺑﻪﻫﺮﭘﻴﻜﺴﻞﺍﻓﺰﺍﻳﺶﻳﺎﺑﺪ،ﻣﻴﺰﺍﻥﺣﺎﻓﻈﻪﻣﻮﺭﺩﻧﻴﺎﺯﺑﺮﺍﻱﺍﻧﺘﻘﺎﻝﺗﺼﻮﻳﺮﺍﺯﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩﺑﻪﺍﻳﺴﺘﮕﺎﻫﻬﺎﻱﺯﻣﻴﻨﻲﺑﻴﺸﺘﺮﻣﻲﺷﻮﺩﻭﻟﺬﺍﻧﺒﺎﻳﺪﺍﻳﻦﻣﻘﺪﺍﺭﺯﻳﺎﺩﺍﺯﺣﺪﺑﺰﺭﮒﺩﺭﻧﻈﺮﮔﺮﻓﺘﻪﺷﻮﺩ

 

یا توان تفکیک رادیو متریک : یعنی مقدار بازه ی عدد Digital Number (دیجیتال نامبر در اصل مقدار شدت نور است برای هر جز تصویر که در تصاویر رقومیPicture Elementیا به صورت مخففPixel نامیده میشود ... هر Pixel دارای یک درجه خاکستری است که یک عدد است مثل 75 مثلا ً ... که در اصل میزان سفید یا سیاه بودن تصویر را نمایش میدهد که چون ما بین سیاه و سفید خاکستری میشود در علوم کامپیوتری به آن Gray Level یا درجه خاکستری نیز گفته میشود . در اصل تصاویر دیجیتالی یک ماتریس هستند که هر درایه آنها دارای یک عدد است که همان شدت نور یا Gray Level است ... حال یک نرم افزار نمایش تصاویر با خواندن عدد هر درایه و نمایش درجه خاکستری آن تصویر را به نمایش میکشد .

 

 

 

3-توان تفكيك طيفي: ﻗﺪﺭﺕ ﺗﻔﻜﻴﻚ ﻃﻴﻔﻲ ﺑﻪ ﺗﻌﺪﺍﺩ ﺑﺎﻧﺪﻫﺎ ﻭ ﻋﺮﺽ ﻫﺮ ﻳﻚ ﺍﺯ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮﺍﻱ ﻳﻚ ﺳﻨﺠﻨﺪﻩ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﻣﻲﻛﻨﺪیا توانايي سنجنده در ثبت محدوده هاي مختلف طول موج است و همانطور كه ميدانيم تنها قسمتهاي بالايي ماوراء بنفش در سنجنده مورد استفاده قرار مي گيرد. به عنوان مثال سنجنده TM از ماهواره Land sat 7 بانده و سنجنده رنگي ماهواره Quick Bird 4 بانده است (به اين معني كه نوري كه وارد اين سنجنده ميشود به 4 بخش تقسيم ميشود)

 

معمولاً داده هاي سنجش از دور كه توسط سيستمهاي سنجش از دور دريافت مي­شوند، تحت تأثير دو خطاي مهم شامل خطاي راديومتريك و هندسي قرار ميگيرند

 

ﺧﻄﺎﻫﺎﻱ ﺭﺍﺩﻳﻮﻣﺘﺮﻳﻚ:

 

ﺩﺭ ﻃﻲ ﻓﺮﺍﻳﻨﺪ ﺗﻬﻴﻪ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺗﻮﺳﻂ ﺳﻨﺠﻨﺪﻩ، ﺍﻃﻼﻋﺎﺕ ﺭﺍﺩﻳﻮﻣﺘﺮﻳﻚ ﻫﺮﺑﺎﻧﺪ ﺑﺼﻮﺭﺕ ﻣﻘﺎﺩﻳﺮ ﻋﺪﺩﻱ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ Digital Numberﻭ ﻳﺎ ﺑﻪ ﺍﺧﺘﺼﺎﺭ DNﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ ﺛﺒﺖ ﻣﻲﺷﻮﺩ. ﺍﻳﻦﻣﻘﺎﺩﻳﺮ ﺑﺎ ﻣﻘﺎﺩﻳﺮ ﻭﺍﻗﻌﻲ ﺍﻧﺮﮊﻱ ﻣﻨﻌﻜﺲ ﺷﺪﻩ ﻳﺎ ﮔﺴﻴﻞ ﺷﺪﻩ ﺍﺯ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺯﻣﻴﻨﻲ ﻣﺘﻨﺎﻇﺮ ﺑﺎ ﭘﻴﻜﺴﻞﻫﺎﻱ ﺗﺼﻮﻳﺮﻣﺘﻔﺎﻭﺕ ﺍﺳﺖ، ﭼﺮﺍ ﻛﻪ ﻋﻮﺍﻣﻞ ﺩﻳﮕﺮﻱ ﻫﻤﭽﻮﻥ ﭘﺨﺶ ﺍﺗﻤﺴﻔﺮﻱ، ﺗﺎﺛﻴﺮ ﭘﻴﻜﺴﻞﻫﺎﻱ ﻫﻤﺴﺎﻳﻪ ﻭ ﺯﺍﻭﻳﻪ ﺗﺎﺑﺶﺧﻮﺭﺷﻴﺪ ﺑﺎﻋﺚ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ ﻣﻘﺪﺍﺭ ﺍﻧﺮﮊﻱ ﺩﺭﻳﺎﻓﺘﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﺳﻨﺠﻨﺪﻩ (ﺭﺍﺩﻳﺎﻧﺲ) ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺁﻧﭽﻪ ﻛﻪ ﺑﺮ ﺭﻭﻱ ﺯﻣﻴﻦﻣﻲﺗﻮﺍﻧﺴﺖ ﺩﺭﻳﺎﻓﺖ ﺷﻮﺩ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ..

 

ﺧﻄﺎﻫﺎﻱ ﻫﻨﺪﺳﻲ:

 

ﻋﻼﻭﻩ ﺑﺮ ﻣﻘﺎﺩﻳﺮ ﻋﺪﺩﻱ ﭘﻴﻜﺴﻠﻬﺎ، ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﻜﺎﻧﻲ ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻴﺰ ﺩﺭ ﺗﺼﺎﻭﻳﺮ ﺧﺎﻡﺳﻨﺠﺶ ﺍﺯ ﺩﻭﺭ ﺩﺳﺘﺨﻮﺵ ﺗﻐﻴﻴﺮﺍﺗﻲ ﻣﻲﺷﻮﺩ. ﺍﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮﺍﺕ ﺗﺎﺑﻊ ﻫﻨﺪﺳﻪ ﻭ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎﺕ ﺫﺍﺗﻲ ﺳﻴﺴﺘمﺗﺼﻮﻳﺮﺑﺮﺩﺍﺭﻱﻣﺜﻞ ﻣﺪﺍﺭ ﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩ، ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ، ﺍﺭﺗﻔﺎﻉ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ. ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺍﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﺧﻄﺎﻫﺎ ﻣﻌﻤﻮﻻ" ﺑﺎﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﭼﻨﺪ ﺟﻤﻠﻪﺍﻱ ﻫﺎ ﻳﺎ ﺑﺎ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﭘﺎﺭﺍﻣﺘﺮﻫﺎﻱ ﻣﺪﺍﺭﻱ ﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩ ﺻﻮﺭﺕ ﻣﻲﭘﺬﻳﺮﺩ. ﺭﻭﺵ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯﭼﻨﺪﺟﻤﻠﻪﺍﻱ ﺑﺪﻟﻴﻞ ﺳﺎﺩﮔﻲ، ﻋﻤﻮﻣﻴﺖ ﺑﻴﺸﺘﺮﻱ ﺩﺍﺭﺩ. ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺭﻭﺵ ﺑﺎ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﻧﻘﺎﻁ ﻛﻨﺘﺮﻝ، ﻳﻚ ﺗﺼﻮﻳﺮﻣﺎﻫﻮﺍﺭﻩﺍﻱ ﺍﺯ ﻧﻈﺮ ﻫﻨﺪﺳﻲ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻣﻲﺷﻮﺩ. ﮔﺎﻫﻲ ﺍﻭﻗﺎﺕ ﻧﻴﺰ ﻳﻚ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺑﺎ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺩﻳﮕﺮﻱ ﻛﻪ ﻗﺒﻼ"ﺍﻋﻮﺟﺎﺝ ﺁﻥ ﺭﻓﻊ ﺷﺪﻩ، ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻣﻲﮔﺮﺩﺩ. ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﻋﻤﻠﻴﺎﺕ ﺛﺒﺖ ﻫﻨﺪﺳﻲ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﻧﻴﺰﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ ﻭ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺍﻋﻤﺎﻝﺁﻥ، ﻏﺎﻟﺒﺎ" ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺑﺮﺍﻱ ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻣﺴﻄﺤﺎﺗﻲ ﺁﻣﺎﺩﻩ ﺍﺳﺖ.

 

تصحيح هندسي دادههاي سنجش از دور

  (Geometric Correction of Remote sensing Data )

 

يكي از مهم ترين پردازشهايي كه بر روي تصاوير ماهواره اي صورت ميگيرد، حذف اعوجاجات هندسي بر روي تصوير ميباشد. پس از تصحيح هندسي، هر پيكسل در تصوير ابعاد واقعي زميني اش را با توجه به مقياس تصويربرداري ارائه ميدهد. علاوه بر حذف اعوجاج از روي تصوير، لازم است كه پيكسلها در موقعيت مسطحاتي دقيق خود قرار گيرند؛ تا درنهايت بتوان كليه اطلاعات هندسي از قبيل اندازه گيري هاي طول، مساحت و . . . را استخراج نموده و بتوان از تصوير به عنوان يك لايه اطلاعاتي در سيستم­هاي اطلاعات مكاني و جغرافيايي (GIS) استفاده نمود.مجموعه عواملي كه موجب ايجاد خطاهاي هندسي در تصاوير ماهواره اي ميگردند، شامل خطاي دوران، كرويت، پانوراميك، حركات سنجنده و . . . ميباشند. تصحيح هندسي تصوير را اصطلاحاً Geometric

Correction، Rectification، Geo Coding يا Geo Referencing مي گويند

 

انواع تصحيحات هندسي تصاوير :

 

تصحیحات مشخص و دقيق هندسي ، با كد گذاري مشخص جغرافيايي كه در اصطلاح سنجش از دور ، ژئوكد گفته مي شوند . براي توليد اينگونه اطلاعات ، باقيمانده خطاهايي كه در تصحيح استاندارد جبران نشده اند ، تصحيح مي شوند و تصاوير ماهواره اي حاصل ، با يكي از سيستم هاي معمول توليد نقشه ، نظير سيستم مختصات جغرافيايي يا سيستم متريكUTM انطباق داده مي شوند . براي انجام اين نوع تصحيح هندسي ، مي توان از روشهاي زير استفاده كرد :

 

1-استفاده از دستگاه GPS كه در آن انتخاب نقاط كنترل زمين با مختصات جغرافيايي دقيق و سپس انطباق و تصحيح تصاوير ماهواره اي با نقاط كنترل مورد نظر صورت مي گيرد .

 

2-روش ساده تر ، استفاده از نقشه و تصوير است كه بر روي آنها نقاط كنترل انتخاب مي شود وبا مشخص كردن نقاط مشابه بر روي تصاوير ماهواره اي و اجراي برنامه هاي خاص ، سيستم مختصات تصوير مورد نظر با نقشه يا تصوير تصحيح شده مطابقت مي يابد . استفاده از تصوير يعني تصويري از منطقه كه داراي مختصات طول و عرض جغرافيايي مي باشد . مختصات نقشه نيز از روي نقشه مانند نقشه توپوگرافي قرائت مي شود و سپس عمل تطابق بوسيله يكي از سيستمها صورت مي گيرد .

 

 

 

روشهاي تطابق هندسي :

 

روشهاي پارامتري : در اين روش به كمك پارامترهاي مداري ، تصحيح هندسي صورت مي گيرد . از مزاياي اين روش بالا بودن سرعت كار و از معايب آن ، پايين بودن دقت آن نسبت به ديگر روشهاست .

 

- روشهاي غير پارامتري : اين روش به دو صورت همبستگي و نقاط كنترل زميني مي تواند اجرا شود كه روش اخير متداولترين تطابق هندسي مي باشد .

 

 

 

ﺑﺎﺭﺯﺳﺎﺯﻱ ﺗﺼﻮﻳﺮ:

 

بارز سازی یا روشن سازی تصویر ، عبارتست از اصلاح ارزش داده های تصویر به منظور نمایان کردن اطلاعات داخل تصویر می باشد . در این مرحله ، اطلاعات بررسی شده و آماده شده در مرحله قبل ، بمنظور واضح سازی تصویر و مشخص نمودن بهتر پدیده های مورد نظر ، با روشهای مختلف ، مورد پردازش قرار می گیرند . با توجه به هدف مطالعه و تحقیق ، روشهای بارزسازی تصویر نیز می تواند متفاوت باشد . روشهای رایج بارزسازی تصویر که عموماً مورد استفاده قرار می گیرند شامل ؛ افزایش کنتراست تصاویر ، تفریق باند از باند ، تقسیم باند به باند ، استفاده از فیلتر ، تجزیه و تحلیل مولفه های اصلی و ایجاد تصاویر رنگی می باشد .

 

 

 

-1افزایش کنتراست تصاویر

 

بمنظور افزایش تفاوت موجود بین درجات روشنایی پیکسل ها به منظور روشنایی و تفکیک بهتر پدیده ها بصورت بصری ، عملیات خاصی صورت می گیرد که بطور کلی تحت عنوان افزایش کنتراست تصاویر عنوان می شوند . عملیاتی که برای افزایش کنتراست تصاویر اجرا می شوند ، در حقیقت باعث تغییر ارزش اطلاعاتی پیکسلها شده ، قدرت تفسیر بصری را افزایش می دهند و از این رو از یک تصویر جدید می توان اطلاعات بیشتری را استخراج نمود . این تغییرات بر روی ارزش پیکسلها به دو صورت دیده می شود

 

تغییرات نقطه ای : ارزش طیفی هر پیکسل بطور مستقل و بدون توجه به ارزش سایر پیکسل ها تغییر می کند ، افزایش کنتراست معمولاً یک تغییر نقطه ای است .

 

- تغییرات منطقه ای : در این روش ارزش طیفی هر پیکسل در ارتباط با ارزش پیکسل های اطراف آن تغییر می یابد و تصویری جدید و متفاوت با تصویر اولیه و با قابلیت بیشتر برای تفسیر حاصل می گردد .

 

2-استفاده از فیلتر

 

یکی از امکاناتی که هنگام تفسیر رقومی اطلاعات ماهواره ای و استفاده از کامپیوتر در اختیار مفسر قرار می گیرد ، اختصاص ارزشهای جدید بر اساس ارزش پیکسلهای مجاور برای ایجاد تصویر جدید می باشد که تحت عنوان فیلتر کردن می باشد . عمل فیلتر به این صورت انجام می پذیرد که یک پنجره متحرک ، پیکسل به پیکسل روی تمامی قسمتهای تصویر حرکت کرده و در هر مکان بر اساس ضرایب و فرمولی که برای خانه های آن پنجره تعریف شده است ، محاسبات صورت می گیرد و آن ارزش محاسبه شده برای خانه های آن پنجره تعریف شده است ، محاسبات صورت می گیرد و آن ارزش محاسبه شده برای خانه مرکزی پنجره در تصویر جدید قرار داده می شود . برای عمل فیلتر کردن ، معمولاً از جعبه فیلترهایی به اندازه 3×3 ، 5×5 ، 9×9 استفاده می شود .

 

معمولاً در پردازش تصاویر ماهواره ای ، از سه نوع فیلتر استفاده می شود که شامل :

 

2-1-فیلتر پایین گذر 

 

 با اجرای این فیلتر ، اجازه عبور مقادیر پایین تر از یک ارزش طیفی خاص به سطوح طیفی تصویر مورد نظر داده می شود . دامنه طیفی تصویر کم می شود و تصویری تقریباً یکنواخت حاصل می گردد . با اجرای این فیلتر ، میزان ارزشهای طیفی بالا در تصویر کاهش   می یابد . هر سه نوع فیلترهای میانگین ، میانه و نما ( مد ) ، جزء فیلترهای پایین گذر هستند این فیلتر خصوصاً برای هموار کردن تصویرهای گسسته و حذف حالت نواری و حذف لکه های تصویری بسیار مفید است .

 

 

 

 

 

2-2-فیلتر بالا گذر

 

انجام این فیلتر ، موجب انتقال میزان  بیشتری از ارزشهای طیفی بالا می شود . برای درک فیلتر بالا گذر ، کافی است که نتیجه فیلتر پایین گذر را از تصویر اصلی کم کنیم . در تصویر حاصل ، در پدیده های دارای ارزش طیفی بالا ، جزئیات بیشتری ظاهر می شود و خصوصاً آنکه اختلاف میان پیکسل های مجاور که در آنها ارزش طیفی تغییر ناگهانی یافته ، بیشتر می شود از این خاصیت در مطالعه و بررسی عوارض خطی و مرزها استفاده می شود . این فیلتر ، مخصوصاً برای مقاصد بارز سازی بسیار مفید است که گاه به همین دلیل به آنها واضح کننده یا بارز ساز لبه گویند

 

2-3-فیلترهای میان گذر

 

اجرای این فیلتر سبب انتقال میزان بیشتری از ارزش های طیفی بخصوص می شود . ( منظور از باند در این فیلتر ، باندهای یک سنجنده نیست بلکه محدوده ای از یک باند طیفی است . ) البته تعیین اینکه چه محدوده ای برای این عمل مورد استفاده قرار می گیرد ، بر اساس نوع و هدف تحقیق متفاوت است .

 

استخراج اطلاعات مفید از داده های دورسنجی

 

1- تفسیر چشمی

 

2-تجزیه و تحلیل رقومی

 

     طبقه بندی ، متداولترین روش استخراج اطلاعات مورد نظر به روش رقومی است و در حقیقت جواب بسیاری از سوالات را در تحقیقات سنجش از دور مشخص می کند . با علم به این موضوع که هدف اصلی سنجش از دور ، شناسایی و تفکیک پدیده های زمینی می باشد ، طبقه بندی تصاویر ماهواره ای به عنوان مهمترین بخش تفسیر اطلاعات ماهواره ای محسوب می شود . این عمل در تفسیر بصری تصاویر بوسیله چشم انسان در حد توان آن و بدون دخالت دادن روابط ریاضی و آماری بر اساس استفاده از عوامل تفسیر ، نظیر ؛ رنگ ، شکل ، بافت ، اندازه و ... تصاویر است .  اما طبقه بندی رقومی تصاویر ماهواره ای که بوسیله کامپیوتر صورت می گیرد بر اساس بررسی ارزش طیفی جزءهای تصویری ، روابط پدیده های زمینی و باندهای طیفی مورد استفاده در سنجش از دور و استفاده از روابط ریاضی و آماری استوار است .

 

بنابراین منظور از طبقه بندی داده های ماهواره ای به روش رقومی ، تفکیک مجموعه های طیفی مشابه و تقسیم بندی تصاویر به گروهها یا طبقاتی است که در هر طبقه ، طیفها با یک ارزش واحد قرار می گیرند و از نظر آماری قابل تفکیک نیستند . با اجرای عمل طبقه بندی اطلاعات در واقع یک طبقه بندی طیفی صورت گرفته و هر طبقه یا کلاس در تصویر جدید می تواند معرف پدیده ای باشد که ارزش طیفی آن بهم نزدیک و در یک دامنه معینی قرار می گیرند . در واقع ، اساس کار طبقه بندی داده ها بر مقایسه ارزش طیفی پیکسلهای تصویر با نمونه های معرفی شده بوسیله مفسر و یا با خوشه هایی که در طبقه بندی نظارت نشده تشکیل می شوند ، استوار می باشد .

 

چنانچه ذکر شد ، بررسی تفکیک پذیری طیفی پدیده های مختلف زمینی از مواردی است که قبل از انجام عمل طبقه بندی بخصوص در تصمیم گیری برای تعریف و تعیین کلاسه ها و نیز برای انتخاب باندهای مناسب از اهمیت فراوانی برخوردار است


+ نوشته شده در24 / 11 / 1395ساعت 21:5توسط GIS&RS | | تعداد بازدید : 26

مطالب قبلی

» دریافت رایگان ارزدیجتال ملی
» ‌قانون مربوط به اصلاحات اراضي ‌مصوب 24 اسفند ماه 1338 ‌فصل اول - تعاریف
» کسب درامد از اولین سایت ارز دیجیتالی ایرانی
» نقشه های GIS حوزه آبخیز رودخانه شاهرود چای
» نقشه های GIS حوزه آبخیز رودخانه گلپایگان
» پایان نامه مدل‌سازی حوادث بحرانی مترو شهر تبریز در محیط GIS مطالعه موردی: خط 1 مترو
» کتاب سنجش از دور حرارتی
» مدل های رقومی ارتفاع 12.5 متری
» رنگ خاک
» آبخيزداري 2
» اهمیت زهکشی و استفاده بهینه از
» اشکال فرسایش بادی
» پدیده جهانگرمایی
» Thermal Remote Sensing in Land Surface Processes
» دانلود نرم افزار آرک هیدرو ArcHydroTools
» دانلود رایگان فیلم آموزشی سنحش از دور دکتر ولیزاده
» دانلود نقشه GIS کاربری اراضی، کیفیت مصالح، تراکم ساخت، مساحت قطعات شهر بجنورد
» دانلود دفترچه سوالات آزمون دکتری سنجش از دور و سامانه اطلاعات جغرافیایی
» منابع آزمون دکتری سنجش از دور و سامانه اطلاعات جغرافیایی
» مقطع دکتری رشته سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی
» سنجش از دور راداری
» از کدام تصاویر ماهواره ای می توان DEM استخراج کرد؟
» مقایسه تصاویر لندست ۸ و ۷
» تفاوت DEM، DTM، DSM چیست؟
» مدل رقومی زمین (DTM) چیست؟
» سنجش از دور حرارتی
» کاربرد های سنجش از دور

صفحات وبلاگ

جلوگیری از کپی کردن مطالب